છેલ્લે સુધાર્યું: 16-Oct-2026
Book on WhatsApp દબાવવાથી તમારા ફોનમાં WhatsApp ખુલવાની શક્યતા છે.
Dr Swati Shah
MS, DrNB (Surgical Oncology)
Kidney Cancer Surgeon
Apollo Hospital, ભાટ, ગાંધીનગર · Gota OPD, અમદાવાદ · 18 વર્ષનો અનુભવ
★★★★★ 4.99, 85 Google reviews (Gota clinic) · 5.0, 28 (Apollo, Bhat)
ટૂંકમાં
મોટા ભાગના kidney cancer માં સારવાર એક નક્કી રસ્તે ચાલે છે. એક જ કિડની, બંને બાજુ ગાંઠ, નબળી કિડની, વારસાગત કારણ કે ફેલાવો તે રસ્તો બદલી શકે.
દરેક ખાસ સ્થિતિમાં હેતુ એક જ છે: કેન્સર મંજૂરી આપે તેટલી તંદુરસ્ત કિડની બચાવવી. ગુમાવેલું કિડનીનું કામ પાછું આવતું નથી.
આવા દર્દીની વાત તારીખ નક્કી થાય તે પહેલાં નિષ્ણાતોની બેઠકમાં થાય છે. કિડની, હૃદય, લોહીની નળીઓ અને જનીનના નિષ્ણાત પણ સલાહ આપી શકે.
આ પાનું એક મોટી માર્ગદર્શિકાનો ભાગ છે. Kidney cancer ની સારવાર કેવી રીતે થાય છે, kidney ક્યારે બચાવી શકાય છે અને ઓપરેશનનું plan કેવી રીતે બને છે, તે માટે અમારી kidney cancer ના ઓપરેશનની માર્ગદર્શિકા (અંગ્રેજીમાં) જુઓ.
મોટા ભાગના લોકોમાં સારવાર ગાંઠના કદ અને stage પ્રમાણે ચાલે છે. અમુક લોકોને જુદો રસ્તો જોઈએ. નીચેની દરેક સ્થિતિની વાત સારવાર પહેલાં નિષ્ણાતોની બેઠકમાં થાય છે.
| સ્થિતિ | શું બદલાય |
|---|---|
| કામ કરતી એક જ કિડની. | કિડનીનો ભાગ બચાવવો પહેલું કામ. ગાંઠ જેટલો ભાગ કાઢવો, કે અમુકમાં ablation. |
| બંને કિડનીમાં ગાંઠ, કે એક કિડનીમાં અનેક ગાંઠ. | દરેક ગાંઠનું આયોજન અલગ. વારસાગત કારણ શોધાય. |
| પહેલેથી ઓછું કામ કરતી કિડની. | ઓપરેશન પહેલાં કિડનીના physician જોડાય. ભાગ બચાવવો ખાસ પસંદ. |
| પરિવારમાં કિડનીનું કેન્સર. | જનીનની સલાહ અને તપાસ. સગાંઓની પણ તપાસ થઈ શકે. |
| નાની ગાંઠવાળા મોટી ઉંમરના કે બીમાર વ્યક્તિ. | ઓપરેશનને બદલે scan થી નજર, કે ablation. |
| શરીરની મોટી શિરામાં ઊંચે ગયેલો ગાંઠનો ગઠ્ઠો. | હૃદય અને લોહીની નળીઓના સર્જન સાથે મળીને આયોજન. |
| નિદાન વખતે કે વર્ષો પછી ફેલાવો. | દવા મુખ્ય સારવાર. પસંદ કરેલા લોકોમાં ઓપરેશન મદદરૂપ. |
એક જ કિડની હોય ત્યારે તેનો દરેક ભાગ કીમતી છે. તેથી સલામત હોય ત્યાં ફક્ત ગાંઠ કાઢીને બાકીની કિડની રખાય છે. તેને partial nephrectomy કહે છે.
ઓપરેશનથી કિડનીનું કામ ઘણું ઘટે એમ હોય, ત્યારે ablation એક વિકલ્પ છે. તેમાં સોય વડે ગરમી કે ઠંડકથી ગાંઠનો નાશ કરાય છે. પહેલાં અલગ દિવસે biopsy થાય છે. બીજો રસ્તો હોય ત્યારે 3 થી 4 cm થી મોટી ગાંઠ, કે કિડનીના મૂળ પાસેની ગાંઠમાં ablation ટાળાય છે.
બંને કિડનીમાં ગાંઠ, કે એક કિડનીમાં અનેક ગાંઠ હોય, તો દરેકનું આયોજન કરવું પડે. ત્યારે વારસાગત કારણનો પ્રશ્ન પણ ઊભો થાય છે.
એક જ કિડની હોય ત્યારે ઓપરેશન આસપાસ સોજા ઉતારવાની સામાન્ય દુખાવાની ગોળીઓ ટાળાય છે. તે ઘણી વાર કિડનીનો રિપોર્ટ વિના કારણ બગાડે છે.
એક જ કિડનીના ઓપરેશન પછી પેશાબ બહુ ઓછો આવે કે બિલકુલ ન આવે, તો તે તાત્કાલિક સ્થિતિ છે. Creatinine અચાનક વધે તો પણ એમ જ. ત્યારે તરત Doppler અને CT થાય છે, કારણ કે કિડનીની લોહીની નળીઓ બંધ થઈ હોઈ શકે.
એક creatinine રિપોર્ટ એ કિડનીની પૂરી તપાસ નથી. આયોજન પહેલાં creatinine, eGFR અને પેશાબમાં protein મપાય છે. કિડનીનો ભાગ ગુમાવવાનો સાચો પ્રશ્ન હોય, ત્યાં split-function scan દરેક કિડની કેટલું કામ કરે છે તે બતાવે છે.
કિડનીનું કામ પહેલેથી ઓછું હોય, તો ઓપરેશન પહેલાં કિડનીના physician તમને જુએ છે. ત્યારે કિડનીનો ભાગ બચાવવો ખાસ પસંદ કરાય છે.
આખી કિડની કાઢવાથી કિડનીની અનામત શક્તિ કાયમ માટે ઘટે છે. બાકી રહેલી કિડનીની તપાસ અને સંભાળ આખી જિંદગી કરવી પડે.
અમુક kidney cancer પરિવારમાં ઊતરતા જનીનના ફેરફારથી થાય છે. ડૉક્ટરો તેને VHL, HLRCC, BHD, વારસાગત papillary kidney cancer અને SDH-deficient kidney cancer તરીકે ઓળખે છે. તે ઓળખાય તો તમારું અને તમારા સગાંનું આયોજન બદલાય છે.
| સંકેત | તે કેમ મહત્ત્વનું |
|---|---|
| 46 વર્ષની ઉંમર પહેલાં kidney cancer. | નાની ઉંમર વારસાગત કારણ તરફ ઇશારો કરે છે. |
| બંને કિડનીમાં ગાંઠ, કે એક કિડનીમાં અનેક ગાંઠ. | વારસાગત પ્રકારમાં ઘણી વાર એકથી વધુ ગાંઠ થાય છે. |
| માતા, પિતા, ભાઈ, બહેન કે સંતાનને kidney cancer. | નજીકનાં સગાંમાં એ જ જનીન ફેરફાર હોઈ શકે. |
| કોઈ જાણીતા syndrome નાં બીજાં લક્ષણ. | અમુક syndrome બીજાં અંગોને પણ અસર કરે છે. |
વારસાગત કારણથી અનેક ગાંઠ થતી હોય, ત્યારે વર્ષો સુધી કિડની બચાવી રાખવી એ મુખ્ય ધ્યેય બને છે. તે માટે ablation પણ એક વિકલ્પ છે.
4 cm કે તેથી નાની ગાંઠમાં, નબળા કે ગંભીર બીમાર વ્યક્તિ માટે ઓપરેશન એકમાત્ર જવાબ નથી. આવા વ્યક્તિને ઓપરેશન માટે નક્કી કરતાં પહેલાં biopsy મદદ કરી શકે.
Kidney cancer કિડનીની શિરામાં ગાંઠના ગઠ્ઠા તરીકે વધી શકે છે. તે શરીરની મોટી શિરા, IVC, માં ઉપર સુધી જઈ શકે. ઓપરેશન પહેલાં MRI કે CT પર ગઠ્ઠો ક્યાં સુધી છે તે મપાય છે.
ગઠ્ઠો યકૃતની પાછળ કે હૃદય સુધી પહોંચે, ત્યારે હૃદય અને લોહીની નળીઓના સર્જન આયોજનમાં જોડાય છે. વહેતું લોહી પાછું વાપરવાની વ્યવસ્થા અને heart-lung machine પહેલેથી તૈયાર રખાય છે. આ ઓપરેશન ક્યારેય અચાનક થતું નથી. જાણીતા ગઠ્ઠા સાથે પગમાં સોજો, છાતીમાં દુખાવો કે અચાનક શ્વાસ ચડે, તો એ જ દિવસે આવો.
Kidney cancer હાડકાં, ફેફસાં, યકૃત, મગજ, thyroid કે pancreas માં ફેલાઈ શકે. ક્યારેક તે પહેલી સારવારનાં ઘણાં વર્ષ પછી દેખાય છે. તેથી નિયમિત scan ચાલુ રહે છે.
ઘણી વાર હા. ગાંઠ જેટલો ભાગ કાઢવો કે ablation, બંનેનો હેતુ કિડનીને કામ કરતી રાખવાનો છે. Scan અને કિડનીના કામની તપાસ પછી નક્કી થાય છે.
46 વર્ષ પહેલાં નિદાન થયું હોય, બંને કિડનીમાં ગાંઠ હોય, કે નજીકના સગાંને kidney cancer થયું હોય, તો જનીનના નિષ્ણાત પાસે જવાની સલાહ છે.
હંમેશાં નહીં. નબળા વ્યક્તિમાં નાની ગાંઠ પર નિયમિત scan થી નજર, કે ablation, બંને માન્ય વિકલ્પ છે.
હા. તે વર્ષો પછી બીજા અંગમાં દેખાઈ શકે. નિયમિત scan તે શોધે છે, અને થોડી જગ્યાનો ફેલાવો ક્યારેક કાઢી શકાય.
શિરામાંનો ગઠ્ઠો યકૃતની પાછળ કે હૃદય સુધી પહોંચે, ત્યારે ઓપરેશનનું આયોજન હૃદય અને લોહીની નળીઓના સર્જન સાથે થાય છે.
ઓપરેશન કેવી રીતે પસંદ થાય, એ kidney બચાવવી કે કાઢવી ના પાના પર છે. શિરામાંના ગઠ્ઠા અને જોખમ જૂથનો અર્થ kidney cancer ના stage ના પાના પર છે. પ્રશ્ન હોય તો +91-63590-11009 પર ફોન કરો.
Shah’s Gastro, Cancer & Robotic Surgery Centre
Dr Swati Shah — MS, DrNB (Surgical Oncology) · Kidney Cancer Surgeon
Consultation: Gota OPD, Gota, Ahmedabad. Surgery: Apollo Hospital, Bhat, Gandhinagar.
Gota OPD — Gota, Ahmedabad, Gujarat
Apollo Hospital, Bhat, Gandhinagar — Apollo Hospital International Limited, Plot No. 1 A, GIDC Bhat Industrial Estate, Bhat, Gandhinagar, Gujarat
ફોન: +91-63590-11009 · WhatsApp: +91-63590-11009
એક જ કિડની છે, બંને બાજુ ગાંઠ છે, કે પરિવારમાં કિડનીનું કેન્સર છે? CT રિપોર્ટ અને કિડનીના કામના રિપોર્ટ મુલાકાતમાં સાથે લાવો. સારવાર તપાસ પછી consultation માં જ નક્કી થાય છે. ફોન કરો +91-63590-11009 રિપોર્ટ પહેલેથી મોકલો
Book on WhatsApp દબાવવાથી તમારા ફોનમાં WhatsApp ખુલવાની શક્યતા છે.
Swasth Parivar: every week, practical advice on recovery, diet and warning signs. No advertising. Stop any time.
Your number is used for these updates and for the clinic to reach you. It is never sold or passed on. To stop, reply STOP on WhatsApp.
